Element van een systeem

Element van een systeem — dit is het minimale, relatief zelfstandige onderdeel van een systeem, dat bepaalde eigenschappen en functies bezit en deelneemt aan de interactie met andere elementen via verbindingen, binnen het kader van de structuur en het functioneren van het systeem als geheel.

Algemene karakteristiek

Een element is:

• een bouwsteen van het systeem;
• drager van specifieke functies;
• deelnemer aan interacties (verbindingen);
• onderdeel van de structuur van het systeem;
• component van een model bij systeemanalyse.

Elementen van een systeem worden niet alleen gedefinieerd als fysieke of materiële objecten, maar ook als abstracte of functionele eenheden: rollen, processen, procedures, modules, agenten, enzovoort.

Kenmerken van een element

• Identificeerbaarheid — een element kan worden onderscheiden en afgebakend van andere elementen.
• Relatieve zelfstandigheid — een element behoudt een bepaalde integriteit als onderdeel van het systeem.
• Functionaliteit — een element vervult een bepaalde functie.
• Onderlinge verbondenheid — een element maakt deel uit van het systeem via verbindingen met andere elementen.
• Contextualiteit — de betekenis van een element wordt bepaald in de context van het doel en de structuur van het systeem.

Typen elementen

In de systeemanalyse worden de volgende typen onderscheiden:

Naar aard

• materiële elementen (fysieke objecten, componenten);
• informationele elementen (gegevens, signalen, berichten);
• functionele elementen (operaties, procedures, algoritmen);
• organisatorische elementen (rollen, functies, afdelingen).

Naar rol in het systeem

• actieve elementen (beïnvloeden andere elementen);
• passieve elementen (ondergaan de werking van andere elementen);
• sturende elementen (bepalen de doelstellingen);
• gestuurde elementen (voeren acties uit volgens opdracht).

Naar abstractieniveau

• fysieke componenten (apparatuur, organen, apparaten);
• logische modules (blokken, procedures, klassen);
• conceptuele entiteiten (begrippen, rollen, functies).

Element en systeem

Een element bestaat **binnen het kader van een systeem** en wordt niet geïsoleerd beschouwd. Alleen via verbindingen en functies neemt een element deel aan de integriteit van het systeem.

• Hetzelfde object kan element zijn van verschillende systemen.
• Een element in het ene systeem kan een **deelsysteem** zijn in een ander systeem.
• Een element kan eigen interne structuren bevatten (hiërarchie).

Relatie met andere begrippen

• Systeem — het geheel van elementen en de verbindingen daartussen.
• Verbinding — de vorm van interactie tussen elementen.
• Functie — de doelbestemming van een element.
• Structuur van het systeem — de configuratie van elementen en verbindingen.
• Grenzen van het systeem — bepalen welke elementen tot het systeem behoren.

Element in modellering

In modellen kan een element worden weergegeven als:

• knoop (hoekpunt) van een graaf;
• blok in een functioneel schema;
• object van een klasse (in objectgeoriënteerde modellering);
• entiteit of agent in simulatiemodellen.

Element en systeemdecompositie

Voor de analyse van complexe systemen wordt het principe van decompositie toegepast:

• het systeem wordt opgesplitst in elementen en deelsystemen;
• elk element kan worden voorgesteld als een systeem van een lager niveau;
• er wordt een hiërarchische structuur voor analyse en beheer gewaarborgd.

Belang van correcte identificatie van elementen

Een correcte afbakening van elementen is van cruciaal belang:

• voor het opbouwen van een adequaat model;
• voor het vormen van een beheersbare architectuur;
• voor het identificeren van de sleutelknooppunten in de structuur;
• voor de berekening van complexiteits- en stabiliteitsmetrieken van het systeem.

Zie ook

• Systeem
• Verbindingen in systemen
• Functie
• Structuur van het systeem
• Deelsysteem
• Decompositie
• Model van een systeem